Xin chào tiếng Trung: 你好 và các câu chào theo tình huống
Xin chào tiếng Trung là 你好, pinyin viết nǐ hǎo, khi nói nghe gần như «ní hảo». Với người lớn tuổi, thầy cô hoặc khách, bạn nói 您好 (nín hǎo) cho lễ phép.
Mỗi câu chào trong các bảng, danh sách và hội thoại đều có nút loa để nghe. Nút loa dùng giọng tiếng Trung có sẵn trong trình duyệt, nên mỗi máy nghe hơi khác nhau. Cập nhật .
1. Xin chào tiếng Trung là 你好
- 你nǐ= bạn
- 好hǎo= tốt, khoẻ
Ghép lại, 你好 nghĩa sát là «bạn tốt», và người Trung dùng nó như câu «xin chào» của mình.
Pinyin của 你好 ghi hai dấu thanh 3. Khi hai thanh 3 đứng liền nhau, thanh 3 đầu được đọc thành thanh 2 cho dễ nói, nên 你 nghe như «ní», còn 好 vẫn là «hảo». Pinyin vẫn viết nǐ hǎo, chỉ cách đọc thay đổi, vì vậy người Việt hay ghi lại là «ní hảo». Quy tắc này và các biến điệu khác có ở mục thanh điệu của bảng chữ cái pinyin.
Còn «ni hao» không dấu là cách gõ khi bàn phím không có dấu thanh. Gõ như vậy để tìm kiếm thì được, còn khi nói, bạn vẫn đọc đủ thanh.
Bạn muốn tập viết hai chữ này thì xem trang tập viết 你好, có hoạt hình thứ tự từng nét.
2. Chào ai thì nói gì
Câu chào tiếng Trung thay đổi theo người được chào. Chữ 您 (nín) là «bạn» ở dạng kính trọng, dùng với người lớn tuổi, thầy cô, khách hàng và cấp trên.
| Người được chào | Câu | Pinyin | Đọc gần giống | Nghĩa | Nghe |
|---|---|---|---|---|---|
| Bạn bè, người cùng lứa hoặc nhỏ tuổi hơn | 你好 | nǐ hǎo | Đọc gần giống: «ní hảo» | xin chào, chào bạn | |
| Người lớn tuổi, thầy cô, khách hàng, cấp trên | 您好 | nín hǎo | Đọc gần giống: «nín hảo» | xin chào (kính trọng) | |
| Hai, ba người đứng trước mặt bạn | 你们好 | nǐmen hǎo | Đọc gần giống: «nỉ mân hảo» | chào các bạn | |
| Cả lớp, cả phòng họp, người xem video | 大家好 | dàjiā hǎo | Đọc gần giống: «tà chia hảo» | chào mọi người | |
| Thầy cô giáo | 老师好 | lǎoshī hǎo | Đọc gần giống: «lảo sư hảo» | em chào thầy, em chào cô | |
| Thầy cô chào lại cả lớp | 同学们好 | tóngxuémen hǎo | Đọc gần giống: «thúng xuế mân hảo» | chào các em |
Cột «đọc gần giống» chỉ là gợi ý gần đúng cho người mới, ghi theo cách người Trung nói, vì tiếng Việt không có đủ âm và thanh của tiếng Trung. Bạn nên bấm nghe để bắt chước theo.
Xem cách viết:您, trang tập viết大家, trang tập viết老师, trang tập viết
3. Chào theo buổi trong ngày
Câu chào theo buổi ghép thời điểm với 好: buổi sáng là 早上, buổi tối là 晚上. Câu nào cũng dùng được với mọi người, trừ chữ 早 nói gọn chỉ hợp với người quen.
| Lúc nào | Câu | Pinyin | Đọc gần giống | Nghĩa | Nghe |
|---|---|---|---|---|---|
| Sáng sớm | 早上好 | zǎoshang hǎo | Đọc gần giống: «chảo sang hảo» | chào buổi sáng | |
| Sáng sớm, với người quen | 早 | zǎo | Đọc gần giống: «chảo» | chào buổi sáng (nói gọn) | |
| Từ khoảng 9 giờ đến trước trưa | 上午好 | shàngwǔ hǎo | Đọc gần giống: «sàng ú hảo» | chào buổi sáng | |
| Khoảng 11 giờ đến 1 giờ chiều | 中午好 | zhōngwǔ hǎo | Đọc gần giống: «chung ú hảo» | chào buổi trưa | |
| Sau bữa trưa đến lúc trời tối | 下午好 | xiàwǔ hǎo | Đọc gần giống: «xìa ú hảo» | chào buổi chiều | |
| Từ lúc trời tối | 晚上好 | wǎnshang hǎo | Đọc gần giống: «oản sang hảo» | chào buổi tối |
晚安 (wǎn'ān) là «chúc ngủ ngon», nói lúc chia tay buổi tối hoặc trước khi đi ngủ, không phải câu chào buổi tối. Gặp ai buổi tối thì bạn nói 晚上好. Nghĩa và ví dụ của 晚安 có ở trang từ điển 晚安.
Xem cách viết:早上, trang tập viết晚上, trang tập viết
4. Bạn đang chào ai?
Bạn chọn người được chào và thời điểm, khối dưới đây sẽ gợi ý một đến ba câu hợp nhất, kèm lý do vì sao nên nói như vậy.
Bạn bè · bất kỳ lúc nào:
你好nǐ hǎoxin chào, chào bạn
Câu chào chung, dùng với bạn lúc nào cũng được.
嗨hāichào (như «hi»)
Với bạn thân, người trẻ hay chào ngắn như «hi».
5. Người Trung chào nhau thật thế nào
Sách dạy 你好 và 你好吗, còn ngoài đời người Trung chào nhau thoải mái hơn nhiều. Người quen gặp nhau hay hỏi một câu xã giao thay cho lời chào, người hỏi không chờ bạn trả lời thật dài.
嗨hāichào (như «hi»)
Bạn bè, người trẻ, khi nhắn tin
嗨 là từ mượn tiếng Anh «hi», người trẻ dùng nhiều khi gặp bạn hoặc nhắn tin.
哈喽hālóuchào (như «hello»)
Bạn bè, người trẻ, trên mạng
哈喽 mượn từ «hello», nghe vui và trẻ, hay gặp trong video và tin nhắn.
吃了吗chī le maăn chưa?
Người quen, nhất là người lớn tuổi, quanh giờ ăn
Đây là lời chào chứ không phải lời mời ăn, nên bạn chỉ cần đáp 吃了 (chī le, ăn rồi) hoặc 还没 (hái méi, chưa).
去哪儿qù nǎrđi đâu đấy?
Người quen gặp nhau ngoài đường
Người hỏi chỉ chào cho có, giống câu «đi đâu đấy?» của bác hàng xóm, nên bạn đáp chung chung như «về nhà» là đủ.
好久不见hǎojiǔ bù jiànlâu lắm không gặp
Người quen lâu ngày mới gặp lại
Khi nói, 不 đứng trước 见 (thanh 4) nên đọc thành bú.
最近怎么样zuìjìn zěnmeyàngdạo này thế nào?
Bạn bè, đồng nghiệp, người quen
Đây là câu hỏi thăm người quen hay dùng hơn 你好吗; người hỏi chờ bạn kể một hai câu về dạo này.
喂wéia lô
Khi nhấc máy điện thoại
Bạn chỉ dùng 喂 khi nghe hoặc gọi điện thoại; ngoài đời, gọi người lạ bằng 喂 (thường đọc wèi, «này!») nghe khá cộc.
6. Hỏi thăm sau lời chào
Chào xong, bạn hỏi thăm hoặc giới thiệu tên. Mấy câu dưới đây đủ cho lần gặp đầu tiên.
你好吗nǐ hǎo mabạn khoẻ không?
Câu này có trong hầu hết giáo trình, nhưng người bản xứ ít dùng nó để hỏi người quen; họ hay hỏi 最近怎么样.
我很好,你呢wǒ hěn hǎo, nǐ nemình khoẻ, còn bạn?
Đây là cách đáp quen thuộc; 呢 ở cuối mang nghĩa «còn bạn thì sao?».
很高兴认识你hěn gāoxìng rènshi nǐrất vui được gặp bạn
Bạn nói câu này khi gặp ai lần đầu; nghĩa sát là «rất vui được quen bạn».
你叫什么名字nǐ jiào shénme míngzibạn tên là gì?
Đây là câu hỏi tên người cùng lứa hoặc nhỏ tuổi hơn; với người lớn tuổi, bạn nên hỏi 您贵姓 (nín guìxìng, xin hỏi quý danh).
我叫李明wǒ jiào Lǐ Míngtôi tên là Lý Minh
Bạn thay 李明 bằng tên của mình; tên tiếng Việt chưa có chữ Hán thì bạn cứ nói tên tiếng Việt.
请问qǐngwènxin hỏi
Bạn đặt 请问 trước câu hỏi người lạ cho lịch sự, ví dụ lúc hỏi đường.
Xem cách viết:认识, trang tập viết高兴, trang tập viết
7. Tạm biệt tiếng Trung
Tạm biệt tiếng Trung là 再见 (zàijiàn), nghĩa sát là «gặp lại». Các câu còn lại cho biết khi nào gặp lại hoặc ai đang tiễn ai.
再见zàijiàntạm biệt
Đây là câu tạm biệt dùng được với mọi người, mọi lúc.
拜拜báibáibai bai
拜拜 mượn từ «bye-bye», thân mật và rất hay dùng, kể cả với đồng nghiệp.
明天见míngtiān jiànmai gặp lại
Bạn dùng khi chắc chắn mai gặp lại, ví dụ với bạn cùng lớp hay đồng nghiệp.
一会儿见yīhuìr jiànlát nữa gặp
Bạn dùng khi sắp gặp lại nhau trong ngày.
回头见huítóu jiàngặp sau nhé
Đây là câu thân mật, dùng khi chưa hẹn lúc nào gặp lại.
慢走mànzǒuđi cẩn thận nhé
Chủ nhà hoặc người bán hàng nói khi tiễn khách; người ra về không nói câu này.
晚安wǎn'ānchúc ngủ ngon
Bạn nói khi chia tay buổi tối hoặc trước khi đi ngủ, không dùng để chào lúc mới gặp.
Bạn muốn tập viết thì xem trang tập viết 再见 và 明天, có hoạt hình thứ tự từng nét.
8. Ba đoạn hội thoại mẫu
Mỗi đoạn có bốn lượt lời; bạn bấm loa ở từng lượt để nghe rồi nói theo.
Đoạn 1: Gặp nhau lần đầu
Lý Minh
你好!我叫李明。
Nǐ hǎo! Wǒ jiào Lǐ Míng.
Chào bạn! Mình tên là Lý Minh.
Vương Lan
你好!我叫王兰。
Nǐ hǎo! Wǒ jiào Wáng Lán.
Chào bạn! Mình tên là Vương Lan.
Lý Minh
很高兴认识你。
Hěn gāoxìng rènshi nǐ.
Rất vui được gặp bạn.
Vương Lan
我也很高兴认识你。
Wǒ yě hěn gāoxìng rènshi nǐ.
Mình cũng rất vui được gặp bạn.
Đoạn 2: Chào thầy cô đầu buổi học
Cả lớp
老师好!
Lǎoshī hǎo!
Chúng em chào cô ạ!
Cô giáo
同学们好!
Tóngxuémen hǎo!
Chào các em!
Học viên đến muộn
老师,对不起,我来晚了。
Lǎoshī, duìbuqǐ, wǒ lái wǎn le.
Thưa cô, em xin lỗi, em đến muộn ạ.
Cô giáo
没关系,请坐。
Méi guānxi, qǐng zuò.
Không sao, em ngồi đi.
Đoạn 3: Gặp bạn quen rồi tạm biệt
An
嗨,好久不见!
Hāi, hǎojiǔ bù jiàn!
Ơ, lâu lắm không gặp!
Bình
好久不见!最近怎么样?
Hǎojiǔ bù jiàn! Zuìjìn zěnmeyàng?
Lâu lắm rồi! Dạo này thế nào?
An
挺好的。我得走了,回头见!
Tǐng hǎo de. Wǒ děi zǒu le, huítóu jiàn!
Ổn lắm. Mình phải đi rồi, gặp sau nhé!
Bình
好,拜拜!
Hǎo, báibái!
Ừ, bai bai!
9. Bốn lỗi người mới hay mắc khi chào
1. Đọc «ni hao» không có thanh
Gõ «ni hao» để tìm kiếm thì không sao, nhưng nói không thanh thì người nghe phải đoán. Bạn đọc ní hǎo: chữ đầu lên giọng như dấu sắc, chữ sau xuống thấp rồi mới lên.
2. Dùng 你 với người lớn tuổi
Gặp bố mẹ của bạn Trung Quốc, thầy cô hay khách hàng, bạn nói 您好. Câu 你好 không sai, nhưng với những người này thì nghe kém lễ phép.
3. Dùng 晚安 để chào buổi tối
晚安 là «chúc ngủ ngon», chỉ nói lúc chia tay. Gặp ai lúc 8 giờ tối mà nói 晚安 thì người ta tưởng bạn đang muốn về, nên câu chào đúng là 晚上好.
4. Gặp ai cũng hỏi 你好吗
你好吗 có trong sách nhưng nghe khách sáo với người quen. Gặp bạn quen, bạn hỏi 最近怎么样 hoặc chỉ cần chào 你好, 嗨 là đủ.
10. Học tiếp gì sau lời chào
Chào được rồi thì bạn đã có câu mở đầu cho mọi cuộc nói chuyện, nên bước tiếp theo là đọc pinyin cho chắc và học thêm những từ đầu tiên.
- Bảng chữ cái tiếng Trung (pinyin)Bạn muốn tự đọc được pinyin của mọi câu trên trang thì học bảng này, có nút bấm nghe từng âm và từng thanh.
- Số đếm tiếng Trung từ 0 đến 100Chào xong thì bạn sẽ cần nói tuổi, giờ và giá tiền: bảng 1–100 bấm để nghe, gõ số bất kỳ là ra cách đọc.
- Vở luyện viết HSK 1–2100 chữ viết tay đầu tiên theo đề cương HSK 3.0, có pinyin và thứ tự nét, in miễn phí.
- 500 từ vựng HSK 1Đủ 500 từ HSK 1 theo chuẩn 3.0, có pinyin và nghĩa tiếng Việt, để bạn nói được nhiều hơn một câu chào.
- Cảm ơn tiếng Trung và cách đáp lạiChào xong thì bạn cần biết cảm ơn: 谢谢, các câu đáp lại như 不客气, câu nào cũng bấm nghe được.
Mới học tiếng Trung, chưa biết nên bắt đầu từ đâu?
Bạn chỉ cần trả lời 4 câu về chỗ đang vướng, mục tiêu và cách học, không có câu nào đúng hay sai. Trả lời xong là có ngay lộ trình gợi ý cho riêng bạn.
4 câu chọn lộ trình học11. Câu hỏi thường gặp
«Ní hảo» nghĩa là gì?
«Ní hảo» là cách người Việt ghi lại âm của 你好 (nǐ hǎo), nghĩa là «xin chào». Pinyin ghi hai thanh 3, nhưng hai thanh 3 đứng liền nhau thì thanh đầu đọc thành thanh 2, nên tai người Việt nghe ra «ní hảo».
你好 và 您好 khác nhau thế nào?
Cả hai đều là «xin chào». 你 (nǐ) là «bạn» dùng chung, còn 您 (nín) là dạng kính trọng. Bạn nói 你好 với bạn bè, người cùng lứa, và nói 您好 với người lớn tuổi, thầy cô, khách hàng hay cấp trên.
«Ni hao ma» nghĩa là gì?
«Ni hao ma» là 你好吗 (nǐ hǎo ma), nghĩa là «bạn khoẻ không?». Câu này có trong hầu hết giáo trình, còn người Trung khi gặp người quen thường hỏi 最近怎么样 (zuìjìn zěnmeyàng, dạo này thế nào). Cách đáp đơn giản là 我很好,你呢 (wǒ hěn hǎo, nǐ ne).
Chào buổi sáng tiếng Trung nói thế nào?
Câu hay dùng nhất là 早上好 (zǎoshang hǎo). Với người quen, bạn chỉ cần nói 早 (zǎo). Từ giữa buổi sáng, nhất là ở lớp học hay cuộc họp, người ta còn nói 上午好 (shàngwǔ hǎo).
Tạm biệt tiếng Trung nói thế nào?
Tạm biệt là 再见 (zàijiàn), dùng được với mọi người. Với bạn bè, người Trung hay nói 拜拜 (báibái); mai gặp lại thì nói 明天见 (míngtiān jiàn); chia tay buổi tối trước khi đi ngủ thì nói 晚安 (wǎn'ān, chúc ngủ ngon).